კითხვის დრო 2 წუთი
ვიქტორიის შტატმა ხელი მოაწერა ისტორიულ შეთანხმებას
ავსტრალიის მკვიდრმა მოსახლეობამ შეთანხმების გზით მოიპოვა იურიდიული უფლებამოსილება, მმართველობითი კონტროლი და საკუთარი კანონების აღიარება.
ვიქტორიის შტატმა ხელი მოაწერა ისტორიულ შეთანხმებას
ვიქტორიის შტატმა ხელი მოაწერა ისტორიულ შეთანხმებას / AFP
13 ნოემბერი 2025

ავსტრალიის სამხრეთ-აღმოსავლეთ ვიქტორიის შტატმა გააფორმა და ოფიციალურად დაამტკიცა ქვეყანაში პირველი თანამედროვე ხელშეკრულება აბორიგენ ავსტრალიელებთან, რაც მნიშვნელოვან ცვლილებას ნიშნავს შტატის დონეზე აბორიგენულ თემებთან ურთიერთობის ფორმაში.

იურიდიულად სავალდებულო ხელშეკრულება, რომელიც აბორიგენულ ჯგუფებს მეტ უფლებამოსილებასა და კონტროლს ანიჭებს მათ მმართველობაზე, ხუთშაბათს ხელი მოაწერეს ვიქტორიის არჩეული პირველი ხალხების ასამბლეის თანათავმჯდომარეებმა, ვიქტორიის პრემიერ-მინისტრმა ჯასინტა ალანმა და ხელშეკრულებების მინისტრმა ნატალი ჰაჩინსმა; ამის შესახებ იტყობინება ქვეყნის საზოგადოებრივი მაუწყებელი ABC.

ხელშეკრულება აღიარებს, რომ მკვიდრ ხალხებს „აქვთ თვითგამორკვევის უფლებამოსილება საკუთარ საქმეებში და უფლებამოსილება, დადონ ხელშეკრულებები აბორიგენული წეს-ჩვეულებებისა და კანონების შესაბამისად და საერთაშორისო სამართლით აღიარებული წესით“.

კანონპროექტი, რომელიც ხელშეკრულების საფუძველს წარმოადგენს და რომელიც გასულ თვეში ვიქტორიის პარლამენტმა მიიღო, ასევე კანონად იქცა ხუთშაბათს შტატის გუბერნატორის მიერ ხელმოწერით.

„არასოდეს ყოფილა ცარიელი, არასოდეს ყოფილა დაუპატრონებელი“

გუბერნატორმა მარგარეტ გარდნერმა ხელმოწერას „ისტორიული“ უწოდა და თქვა, რომ ეს არის „პირველი შტატის მასშტაბით ხელშეკრულება ვიქტორიისთვის, პირველი ავსტრალიაში და პირველი ვიქტორიის პირველი ხალხებისთვის“.

ალანმა თქვა, რომ ეს მომენტი „მოაქვს თავს, რომელიც აერთიანებს მსოფლიოს უძველეს უწყვეტ კულტურებს ჩვენი სახელმწიფოს უფრო თანამედროვე ინსტიტუტებთან“.

34-გვერდიანი ხელშეკრულება ასახავს შეთანხმებებს, რომლებიც მიღწეულია შტატის მთავრობასა და პირველი ხალხების ასამბლეას შორის, რომელიც წარმოადგენს აბორიგენ ვიქტორიელებს, თვეების მოლაპარაკებების შემდეგ.

დოკუმენტი შეიცავს ფრაზებს: „ეს ქვეყანა არასოდეს ყოფილა ცარიელი, არასოდეს ყოფილა დაუპატრონებელი. „არავის მიწის“ ფიქცია უგულებელყოფდა იმას, რაც უკვე არსებობდა აქ“.

ასევე ნათქვამია, რომ „კოლონიზაციის პირველი ოცი წლის განმავლობაში, [ვიქტორიის] პირველი ხალხების მოსახლეობა თითქმის 90%-ით შემცირდა“.

„იშვიათია, რომ მთავრობა აღიარებს თავის შეცდომას - და კიდევ უფრო იშვიათია, რომ ის იღებს ვალდებულებას, გამოასწოროს ის მკაფიო სიტყვებითა და მუდმივი ქმედებებით,“ - ნათქვამია ხელშეკრულებაში.

„მაგრამ ეს არის ის, რაც ამ მომენტს სურს. და ეს არის ის, რასაც ეს მომენტი შესაძლებელს ხდის - მომენტი, რომელიც ერთად მოვითხოვეთ.“

აღმოაჩინეთ
საფრანგეთი აშშ-ზე დამოკიდებულების შესამცირებლად ევროპულ საგადახდო სისტემას ითხოვს
თურქეთი ახალი თანამგზავრების გაშვებით კოსმოსურ სფეროში დამოუკიდებლობისკენ მიისწრაფვის
თურქეთმა და კიდევ შვიდმა ქვეყანამ აღმოსავლეთ იერუსალიმში ისრაელის შეზღუდვა დაგმეს
ირანმა ჰორმუზის სრუტეში გავლის საფასურის დაწესების შესახებ კანონპროექტი დაამტკიცა
ქნესეთი პალესტინელი პატიმრებისთვის სიკვდილით დასჯის შემოღების შესახებ კანონპროექტს კენჭს უყრის
ევროკავშირის მკაცრი რეაქცია ისრაელს: „რელიგიის თავისუფლება დაირღვა!“
ირანმა ყურეში აშშ-ის ობიექტებს 5400-ზე მეტი რაკეტითა და დრონით შეუტია
ტრამპმა განაცხადა, რომ კუბაში, რომელსაც მან „შემდეგი სამიზნე“ უწოდა, მალე სწრაფი კოლაფსი მოხდება
აშშ-ის სპეციალური დანიშნულების ძალები ირანზე შესაძლო თავდასხმისთვის ახლო აღმოსავლეთში ჩავიდნენ
ლიბანში გაეროს ძალებზე თავდასხმა: მშვიდობისმყოფელი ჯარისკაცი დაიღუპა
ისრაელის დრონის თავდასხმას ღაზაში ორი პალესტინელი ემსხვერპლა
ისრაელის პოლიციამ ბზობის დღესასწაულზე ლათინთა პატრიარქი მაცხოვრის საფლავის ტაძარში არ შეუშვა
ირანი პაკისტანურ გემებს ჰორმუზის სრუტეში გადაადგილებას უადვილებს
პრეზიდენტმა ერდოღანმა ბოსნია-ჰერცეგოვინის პრეზიდიუმის თავმჯდომარე ბეჩიროვიჩი მიიღო
პენტაგონი ირანში კვირების განმავლობაში გასაგრძელებელი სახმელეთო ოპერაციისთვის ემზადება